Bij een kankerdiagnose komt er veel op patiënten af. Ze gaan een onzekere periode in, waarin veel informatie op ze afkomt. Goede mentale ondersteuning en contact met lotgenoten zijn dan heel waardevol. Sinds februari 2026 brengt het Antoni van Leeuwenhoek (AVL) beide samen in een groepsvoorlichting voor vrouwen met borstkanker. Deze voorlichting is mogelijk gemaakt door Stichting Ziek Gelukkig, die streeft naar betere mentale ondersteuning in de zorg.

Herkenning en lotgenotencontact

Ondersteuningsconsulent Esther Tuijnman en medisch maatschappelijk werker Eveline Ledeboer werken beiden binnen het Centrum voor Kwaliteit van Leven van het AVL. Samen met 4 collega’s geven zij elke 2 weken een groepsvoorlichting aan ongeveer 10 vrouwen met borstkanker die neoadjuvante chemotherapie en/of immuuntherapie krijgen, gevolgd door een operatie.
“Voorheen spraken we patiënten alleen individueel”, vertelt Ledeboer. “Maar omdat veel mensen aan de start van hun traject vergelijkbare vragen hebben, dachten we dat dit efficiënter kon. Daarnaast kunnen we op deze manier informeel lotgenotencontact bieden. Patiënten leren elkaar op een laagdrempelige manier kennen, en komen elkaar dan vaak op de dagbehandeling weer tegen.”

Wegwijs in een woud aan informatie

Tijdens een bijeenkomst komen allerlei thema’s aan bod die spelen bij de start van een behandeling. Denk aan beweging en hoe je je energie het beste verdeelt. Na afloop krijgen deelnemers een overzicht van alles wat we hebben besproken en websites met betrouwbare informatie. Tuijnman: “Aan het begin van zo’n behandeltraject zie je vaak door de bomen het bos niet meer. We willen voorkomen dat mensen onnodig angstig worden doordat ze zelf op allerlei sites gaan zoeken.”

De voorlichtingsbijeenkomsten worden altijd gegeven door een ondersteuningsconsulent en een medisch maatschappelijk werker. Patiënten mogen ook een naaste meenemen, zoals een partner of kind. “Dat biedt echt meerwaarde”, zegt Ledeboer. “Tijdens een individueel gesprek is er meestal niemand bij, omdat dat vaak telefonisch is. Maar een kankerdiagnose heeft ook op naasten ontzettend veel impact.”

Balans tussen informatie en onderlinge uitwisseling

De voorlichtingsbijeenkomsten worden mogelijk gemaakt door een donatie van Stichting Ziek Gelukkig. “Dankzij de stichting konden we allemaal een training volgen over hoe je goede voorlichting geeft”, vertelt Ledeboer. “Voor een groep staan is tenslotte heel anders dan een 1-op-1-gesprek”. Tuijnman vult aan: “We leren zelf ook veel van deze voorlichtingen. Omdat de samenstelling van de groep steeds weer anders is, moet je voortdurend zoeken naar de juiste balans tussen informatie geven en ruimte voor onderlinge uitwisseling. Je bent continu aan het spelen met de groep. Dat vind ik een hele leuke puzzel.”

Eerste reacties zijn positief

Het AVL is het eerste ziekenhuis dat is gestart met groepsvoorlichtingen. “We zien het nu nog als experiment”, vertelt Ledeboer. “Als we meer weten over de resultaten, delen we die graag met andere ziekenhuizen.” De eerste officiële evaluatie is gepland in september, een halfjaar na de eerste bijeenkomst. Maar de reacties van patiënten zijn vooralsnog overwegend positief. “En daar doe je het voor”, zegt Tuijnman. “We hopen dat patiënten na de voorlichting zo goed mogelijk voorbereid zijn om in elk geval de eerste fase van de behandeling goed door te komen. En dat ze voelen dat ze er niet alleen voor staan.” De eerste reacties zijn positief:

“Ik vond het heel prettig om in een veilige omgeving deze voorlichting te krijgen.”
“Het was fijn om met lotgenoten ervaringen te delen en er was veel ruimte voor vragen.”
“Het onderdeel thuissituatie vond ik het interessantst. Hoe vertel je bijvoorbeeld aan je gezin dat je kanker hebt?”